Regulamin AI w szkole: wzór zasad dla dyrektora i rady pedagogicznej
Wzór dziesięciu paragrafów regulaminu AI do statutu: trzy poziomy zadań, oznaczanie użycia, dane uczniów, wiek 13 lat, detektor to nie dowód. Plan wdrożenia.
👁 123 przeczytań
- Regulamin AI w szkole musi być zapisany w statucie lub wewnątrzszkolnych zasadach oceniania, bo ustawa Prawo oświatowe o AI milczy, a wytyczne MEN są dopiero zapowiedziane.
- Wzór obejmuje 10 paragrafów z trzema poziomami zadań (A - bez AI, B - z AI oznaczoną, C - z AI dowolną) i zakazem wpisywania danych uczniów do publicznych czatów.
- Szkoły mają naturalny termin wdrożenia - do 31 grudnia 2026 roku muszą i tak dostosować statuty do nowych zasad korzystania z telefonów.
Regulamin AI w szkole to dziś jedyny dokument, który rozstrzyga, czy praca napisana z pomocą czatu jest dozwolona, oznaczana czy zabroniona - bo ustawa Prawo oświatowe o sztucznej inteligencji milczy, a wytyczne MEN są dopiero zapowiedziane. Poniżej wzór dziesięciu paragrafów do wklejenia do statutu albo wewnątrzszkolnego oceniania, oparty na Kodeksie korzystania z AI Pomorskiego Centrum Edukacji Nauczycieli, Białej Księdze Sekcji Edukacji Cyfrowej Komitetu Informatyki PAN, wytycznych UNESCO i przewodniku IBE. To omówienie i propozycja redakcji, nie porada prawna.
W skrócie
Dobry regulamin AI ma trzy poziomy zadań (bez AI, z AI oznaczoną, z AI dowolną), zakaz wprowadzania danych uczniów do publicznych czatów, zasadę „ocena procesu, nie wyniku detektora” i przegląd raz w roku. Wszystko to mieści się na jednej stronie. Podstawa: kierunek 4 polityki oświatowej MEN na rok 2026/2027 („odpowiedzialne korzystanie ze sztucznej inteligencji”), art. 4 AI Act o kompetencjach pracowników i RODO. Szkoły i tak muszą do 31 grudnia 2026 roku dostosować statuty do nowych zasad korzystania z telefonów, więc to naturalny moment, żeby dopisać rozdział o AI.
Dlaczego statut, a nie „zasady pani od polskiego”
Bez zapisu w statucie każdy sporny przypadek kończy się dyskusją bez podstawy. Prawo oświatowe daje szkole narzędzie - statut i wewnątrzszkolne zasady oceniania - i to tam Kodeks PCEN każe dyrektorowi „jasno ustalić i zapisać, w jaki sposób uczniowie i nauczyciele mogą korzystać z AI”. Ogólny stan prawny, trzy modele stosowane w szkołach i sprawę RODO opisałem w tekście AI w szkole; tu jest sam wzór.
Skala nie jest teoretyczna: według analizy PIE wyników PISA 2025 55% polskich piętnastolatków uczy się z AI co najmniej raz w tygodniu, a UNESCO w badaniu ponad 450 szkół i uczelni stwierdziło, że mniej niż 10% miało jakąkolwiek politykę dotyczącą generatywnej AI.
Na czym oprzeć zapisy
- Kierunki polityki oświatowej 2026/2027 (MEN, 28 maja 2026): kierunek 4 - higiena cyfrowa i odpowiedzialne korzystanie ze sztucznej inteligencji. To priorytet nadzoru, nie przepis, ale kuratorium będzie o to pytać.
- Polityka Cyfrowej Transformacji Edukacji (uchwała RM nr 98 z 12 września 2024, M.P. poz. 812): szkoła powinna mieć koordynatora cyfrowego wspierającego nauczycieli w wykorzystaniu nowych technologii, w tym AI.
- AI Act: art. 4 wymaga od każdego podmiotu używającego AI zapewnienia kompetencji pracowników (szczegóły w tekście o kompetencjach AI), art. 5 zakazuje rozpoznawania emocji w szkołach, załącznik III zalicza systemy oceniające uczniów do wysokiego ryzyka. Polska ustawa o systemach AI (Dz.U. 2026 poz. 1003) obowiązuje od 11 sierpnia 2026 roku.
- RODO: szkoła, która każe uczniom zakładać konta w narzędziu, przetwarza ich dane i musi to opisać.
- UNESCO Guidance for generative AI in education (2023): minimalny wiek 13 lat dla samodzielnych rozmów z generatywną AI, walidacja narzędzi przed użyciem, szkolenie nauczycieli.
- Biała Księga SEC KI PAN (maj 2025): odejście od zakazów, AI jako asystent, „ocena procesu, a nie efektu końcowego”.
Wzór: dziesięć paragrafów
| Paragraf | Proponowany zapis | Skąd |
|---|---|---|
| §1 Cel | Szkoła uczy odpowiedzialnego korzystania z AI. AI jest narzędziem wspierającym uczenie się, nie zastępuje samodzielnej pracy ucznia ani decyzji nauczyciela. | Biała Księga, PCEN |
| §2 Definicja | Przez narzędzia AI rozumie się aplikacje generujące tekst, obraz, dźwięk, kod lub odpowiedzi na podstawie modeli uczenia maszynowego, w tym czaty, tłumacze i asystentów w pakietach biurowych. | własny |
| §3 Trzy poziomy zadań | Nauczyciel oznacza każde zadanie na ocenę jednym z poziomów: A - bez AI (sprawdziany, prace w klasie), B - z AI oznaczoną (dozwolona pomoc, uczeń opisuje zakres), C - z AI dowolną (projekty, w których AI jest przedmiotem nauki). Brak oznaczenia oznacza poziom B. | PCEN, aktywnynauczyciel.pl |
| §4 Oznaczanie | Na poziomie B uczeń dołącza notatkę: nazwa narzędzia, do czego użyte, najważniejsze polecenia. Nieoznaczenie użycia AI traktuje się jak niesamodzielność pracy. | PCEN (zasada 3 dla uczniów) |
| §5 Dane osobowe | Do ogólnodostępnych narzędzi AI nie wprowadza się danych osobowych uczniów, rodziców i pracowników, orzeczeń, opinii poradni, protokołów rady pedagogicznej ani wizerunków. Dotyczy uczniów i nauczycieli. | IBE, PCEN (zasada 6) |
| §6 Wiek i konta | Uczniowie poniżej 13 lat pracują z AI wyłącznie pod kierunkiem nauczyciela, bez własnych kont. Konta uczniów 13-18 lat wymagają zgody rodzica, zgodnie z regulaminami narzędzi. Szkoła korzysta z narzędzi z umową o przetwarzaniu danych, gdy wymaga logowania. | UNESCO, regulaminy OpenAI i Google |
| §7 Nauczyciel | Nauczyciel może używać AI do przygotowania materiałów i informacji zwrotnej; odpowiada za ich treść, weryfikuje fakty i oznacza użycie w materiałach dla uczniów. Ocenę wystawia zawsze człowiek. | PCEN (zasady 4, 5, 10), AI Act zał. III |
| §8 Weryfikacja | Wynik detektora AI nie jest samodzielną podstawą oceny ani kary. W razie wątpliwości nauczyciel prosi o rozmowę o pracy, szkice lub historię dokumentu. Uczeń ma prawo się odnieść. | Biała Księga (pkt 9), praktyka opisana w tekście o fałszywym oskarżeniu |
| §9 Nadużycia | Deepfake, treści obraźliwe i podszywanie się pod uczniów lub pracowników z użyciem AI są naruszeniem statutu niezależnie od miejsca publikacji i podlegają procedurze jak przemoc rówieśnicza. | PCEN (zasada 6 dla uczniów) |
| §10 Przegląd | Koordynator cyfrowy przedstawia radzie pedagogicznej przegląd zasad raz w roku, do 30 września. Rada uwzględnia wytyczne MEN, gdy zostaną opublikowane. | PCTE, kierunki MEN |
Zapisy §3-§4 i §8 pasują do wewnątrzszkolnego oceniania, §5-§6 i §9 do statutu. To opinia redakcji.
Jak wdrożyć w jednym semestrze
Nie przepłacaj za te subskrypcje
Prowadzę sklep z rocznymi dostępami do narzędzi AI - te same konta, o których piszę wyżej, tylko taniej niż w cenniku producenta.
- Wrzesień-październik: zespół z koordynatorem cyfrowym, pedagogiem oraz przedstawicielami rodziców i uczniów dopasowuje poziomy A/B/C do przedmiotów.
- Listopad: rada pedagogiczna przyjmuje zmianę; rada rodziców opiniuje. Nauczyciele przechodzą szkolenie - bezpłatne oferuje Lekcja:AI do czerwca 2027 roku, co spełnia też wymóg art. 4 AI Act.
- Grudzień: godzina wychowawcza w każdej klasie z dziesięcioma zasadami dla uczniów z Kodeksu PCEN; komunikat do rodziców.
- Do 31 grudnia 2026: zmiana statutu razem z zapisami o telefonach.
Narzędzia, które nauczyciel może realnie wskazać uczniom, i gotowe prompty zebrałem w tekście narzędzia AI dla nauczyciela; pozostałe przewodniki są w hubie AI w edukacji.
Zobacz też: Detektory AI: jak działają, które są wiarygodne i co zrobić z wynikiem
Najczęstsze pytania
Czy szkoła może całkowicie zakazać AI?
Może, statut to dopuszcza. Biała Księga SEC KI PAN uznaje jednak zakazy za bezzasadne: 55% piętnastolatków i tak używa AI co tydzień, a zakaz przenosi to poza szkołę bez nauki odpowiedzialnego użycia.
Czy regulamin AI musi być w statucie?
Nie ma takiego przepisu, ale zapis w statucie lub wewnątrzszkolnym ocenianiu daje podstawę do konsekwencji i chroni nauczyciela przed zarzutem dowolności. Kodeks PCEN rekomenduje statut.
Co z uczniami poniżej 13 lat?
Regulaminy ChatGPT i Gemini wymagają 13 lat, UNESCO rekomenduje ten sam próg. W klasach 1-6 AI pokazuje nauczyciel ze swojego konta na tablicy, uczniowie nie logują się sami.
Czy nauczyciel może wystawić jedynkę na podstawie detektora?
Regulamin powinien tego zabraniać. Detektory dają prawdopodobieństwo, nie dowód, i mylą się częściej na krótkich pracach. Zamiast tego: rozmowa o pracy, szkice, historia zmian w dokumencie.
Kiedy MEN opublikuje własne wytyczne?
Rzeczniczka MEN zapowiedziała je „jeszcze w tym roku”. Regulamin szkolny warto przyjąć wcześniej, z zapisem o przeglądzie po publikacji wytycznych (§10).
Źródła i data sprawdzenia
Kodeks szkolny korzystania z AI - PCEN Gdańsk (trzy PDF-y: dyrektor, nauczyciel, uczeń), Biała Księga SEC KI PAN, maj 2025 (PDF), przewodnik IBE „Do czego AI nie służy” (PDF), zasady korzystania z AI w szkole (aktywnynauczyciel.pl), kierunki polityki oświatowej 2026/2027 (MEN), Polityka Cyfrowej Transformacji Edukacji (MEN), UNESCO Guidance for generative AI in education and research, ustawa o systemach AI (Ministerstwo Cyfryzacji), zapowiedź wytycznych MEN (Interia), termin dostosowania statutów do 31.12.2026 (CyberDefence24), analiza PIE wyników PISA 2025, raport NASK „Nastolatki”. Sprawdzone 25 września 2026.
Cały tydzień w AI, w jednym mailu
Wybrane premiery, narzędzia i analizy. Raz w tygodniu, prosto do skrzynki.
Zapisz się za darmo →Najczęstsze pytania
Czy szkoła może całkowicie zakazać używania AI przez uczniów?
Może - statut to dopuszcza. Biała Księga SEC KI PAN uznaje jednak zakazy za bezzasadne, bo 55% polskich piętnastolatków i tak używa AI co najmniej raz w tygodniu, a zakaz przenosi to poza szkołę bez nauki odpowiedzialnego użycia.
Czy nauczyciel może wystawić jedynkę tylko na podstawie wyniku detektora AI?
Regulamin powinien tego zabraniać - wynik detektora nie jest samodzielną podstawą oceny ani kary. Detektory dają jedynie prawdopodobieństwo, nie dowód, i mylą się częściej na krótkich pracach; zamiast tego stosuje się rozmowę o pracy, analizę szkiców lub historii zmian w dokumencie.
Od ilu lat uczeń może samodzielnie korzystać z narzędzi AI w szkole?
UNESCO rekomenduje minimalny wiek 13 lat dla samodzielnych rozmów z generatywną AI, a taki sam próg wymagają regulaminy ChatGPT i Gemini. W klasach 1-6 AI pokazuje nauczyciel ze swojego konta na tablicy, a uczniowie nie logują się sami.
Kiedy MEN opublikuje własne wytyczne dotyczące AI w szkołach?
Rzeczniczka MEN zapowiedziała wytyczne 'jeszcze w tym roku', bez podania konkretnej daty. Wzór regulaminu zawiera w paragrafie 10 zapis o corocznym przeglądzie zasad do 30 września, który uwzględnia wytyczne MEN po ich publikacji.
Podobne tematy na Promptowym
