Gemma: otwarte modele Google - jak uruchomić lokalnie i co wolno

👁 119 przeczytań

Gemma to rodzina otwartych modeli Google: pliki z wagami, które pobierasz i uruchamiasz na własnym komputerze albo telefonie, bez konta, bez abonamentu i bez wysyłania danych do chmury. Najnowsza generacja, Gemma 4 z kwietnia 2026, dostała po raz pierwszy licencję Apache 2.0, obsługę obrazu i dźwięku oraz rozmiary od 2 miliardów parametrów na telefon po 31 miliardów na kartę z 24 GB pamięci. Poniżej: czym Gemma różni się od Gemini, ile pamięci potrzebuje który model, jak uruchomić ją w Ollamie i LM Studio, co z polskim i co wolno z nią zrobić komercyjnie.

Co to jest Gemma i czym różni się od Gemini

Gemini to zamknięte modele Google dostępne przez aplikację, przeglądarkę i API: płacisz abonament albo za tokeny, a dane idą na serwery Google. Gemma powstaje w tym samym laboratorium (Google DeepMind) z tej samej technologii, ale Google udostępnia jej wagi do pobrania. Uruchamiasz ją sam, na własnym sprzęcie, i sam odpowiadasz za wynik. Pierwsza Gemma wyszła w lutym 2024, Gemma 3 w marcu 2025, Gemma 3n na telefony w czerwcu 2025, a Gemma 4 2 kwietnia 2026. Według Google w sierpniu 2026 rodzina przekroczyła miliard pobrań i 100 tysięcy wariantów stworzonych przez społeczność, o czym pisaliśmy w tekście o miliardzie pobrań Gemmy.

Osobną gałęzią jest Gemini Nano, czyli model wbudowany w Androida: od wersji Nano 4 Google buduje go na Gemmie 4 (Nano 4 Fast to E2B, Nano 4 Full to E4B). Różnica leży w dystrybucji, nie w architekturze: Nano to zamknięty składnik systemu aktualizowany przez sklep Play, Gemma to otwarte wagi, które możesz wgrać gdziekolwiek.

Wersje i rozmiary: ile pamięci potrzeba

Rozmiary plików z katalogu Ollama i LM Studio, wymagania pamięci według dokumentacji Google (wersje QAT) i zestawień z 2026 roku (Unsloth, knightli.com), z rozbieżnościami rzędu 2-4 GB między źródłami. Rozmiar pliku to nie wszystko: pamięć podręczna kontekstu rośnie z długością rozmowy i przy 256K tokenów w modelu 31B przekracza 40 GB, co tłumaczy tekst ile VRAM potrzeba na model lokalnie. Model MoE 26B ładuje wszystkie wagi, choć liczy tylko 3,8 mld naraz, więc pamięci potrzebuje tyle co gęsty, ale odpowiada 2-3 razy szybciej.

Uruchomienie w Ollamie i LM Studio

• Ollama - po instalacji jedno polecenie w terminalu: ollama run gemma4:e4b (albo gemma4:12b, gemma4:26b, gemma4:31b, gemma3:4b). Program pobierze plik i otworzy czat. Do obrazu wystarczy przeciągnąć plik do okna.
• LM Studio - w katalogu modeli wpisz „gemma-4”, wybierz rozmiar (e2b 4,2 GB, e4b 5,9 GB, 12b 7,4 GB, 26b 15,6 GB, 31b 19 GB) i kliknij pobieranie; program pokaże, czy model zmieści się w pamięci, zanim go pobierzesz. Wersje QAT są wskazane przy 8-12 GB pamięci.
• Słabszy komputer - bez dedykowanej karty: Gemma 3 1B albo 270M na procesorze, Gemma 4 E2B na laptopie z 16 GB RAM. Na telefonie aplikacja Google AI Edge Gallery (Android 12+, iOS 17+) uruchamia E2B i E4B offline, bez konta.

Jaki sprzęt kupić pod lokalne modele, rozpisuje tekst jaki komputer do lokalnego AI.

Gemma po polsku i do czego ją używać

Google deklaruje trening Gemmy 4 na ponad 140 językach, a dla Gemmy 3 „ponad 35 języków gotowych do użycia”, ale nie publikuje listy ani wyników dla polskiego; polski jest w tokenizerze wspólnym z Gemini i w TranslateGemmie (55 języków), co pozwala zakładać, że działa, lecz nie mówi, jak dobrze. Test polskiej gramatyki na dziesięciu modelach z września 2026 Gemmy nie obejmował. To opinia redakcji: do streszczeń, klasyfikacji maili, wyciągania danych z dokumentów i asystenta offline modele 12B i większe wystarczą, a do dłuższych polskich tekstów warto zestawić wynik z Bielikiem, który jest trenowany z naciskiem na polski. Instrukcję uruchomienia daje tekst jak uruchomić Bielika lokalnie.

Licencja: co wolno komercyjnie

• Gemma 4 - Apache 2.0: użycie komercyjne, modyfikacje i redystrybucja bez osobnej umowy z Google, z zachowaniem informacji o licencji.
• Gemma 1-3 i 3n - Gemma Terms of Use: użycie komercyjne dozwolone, ale przy redystrybucji trzeba przekazać odbiorcom warunki i plik z notą, oznaczać zmodyfikowane pliki i przestrzegać Prohibited Use Policy; Google zastrzega prawo zdalnego ograniczenia użycia, które uzna za naruszenie. Wyniki modelu należą do Ciebie.
• Llama 4 (Meta) - licencja społecznościowa z progiem 700 mln użytkowników miesięcznie, po którym trzeba osobnej zgody Mety, oraz ograniczeniami dla użytkowników z UE przy modelach multimodalnych.
• Bielik - Apache 2.0, jak Gemma 4.

Najczęstsze pytania

Czy Gemma jest darmowa?

Tak. Wagi pobierasz bezpłatnie z Ollamy, LM Studio, Hugging Face lub Kaggle; płacisz tylko prądem i sprzętem. Gemma 4 ma licencję Apache 2.0, starsze wersje warunki Google, które też pozwalają na użycie komercyjne.

Czy Gemma działa bez internetu?

Tak. Po pobraniu pliku model działa całkowicie offline, także na telefonie w aplikacji AI Edge Gallery. Internet jest potrzebny tylko do pobrania wag.

Czy Gemma to Gemini Nano?

Nie, choć od Gemini Nano 4 są zbudowane na tej samej Gemmie 4 (E2B i E4B). Nano to zamknięty składnik Androida, do którego aplikacje sięgają przez system; Gemma to otwarte wagi, które uruchamiasz sam gdziekolwiek.

Który rozmiar wybrać?

Karta 8 GB: E4B lub 12B w wersji QAT. Karta 12-16 GB: 12B. Karta 24 GB: 26B A4B, jeśli zależy Ci na szybkości, 31B, jeśli na jakości. Bez karty: E2B lub Gemma 3 1B.