Wilki wchodzą do fińskich wiosek po wycince 1300 akrów lasu pod centra danych Google

Ten news ukazał się 9 godzin po komunikacie źródła.

👁 118 przeczytań

Finski urzad nakazal w pazdzierniku natychmiastowe wstrzymanie nielegalnej wycinki okolo 1300 akrow lasu prowadzonej przez powiazana z Google spolke Tuike Finland Oy. Jak opisuje Guardian, a za nim Futurism i Tom's Hardware, po zniknieciu lasu mieszkancy okolicznych wiosek mowia o wilkach pojawiajacych sie w zabudowaniach.

Co wydarzylo sie w Finlandii

Na poczatku pazdziernika finskie wladze nakazaly spolce Tuike Finland Oy, deweloperowi centrow danych powiazanemu z Google, natychmiastowe wstrzymanie nielegalnej wycinki okolo 1300 akrow lasu. Firma dostala tydzien na przygotowanie raportu wyjasniajacego swoje dzialania - podaje Futurism. Sprawa szybko stala sie punktem zapalnym dla rosnacego w Europie sprzeciwu wobec boomu na centra danych.

Tom’s Hardware, powolujac sie na raport Guardiana, precyzuje skale: 816 akrow lasu w okolicach Muhos zamienilo sie w rozlewisko blota, a w drugiej lokalizacji - okolo 55 mil na poludniowy wschod od wioski Otanmaki - wycieto mniej wiecej 500 akrow. Finski urzad licencyjno-nadzorczy (LVV) wydal nakaz wstrzymania prac w obu miejscach. Wczesniej w tym miesiacu nakaz dotyczyl budow w Muhos i Kajaani, w poblizu Otanmaki.

Krajowy menedzer Google w Finlandii przeprosil za nieautoryzowane wycinki - to ustalenie Tom’s Hardware. Rzecznik Google zapowiedzial pelne zastosowanie sie do zadan LVV i zadeklarowal checi utrzymania otwartego dialogu z wladzami. Przedstawiciel Finskiego Stowarzyszenia Ochrony Przyrody (SLL) ocenil w rozmowie z Guardianem, ze lamanie przepisow srodowiskowych przez Google bylo bezprecedensowe i oczywiste. To zarzut organizacji pozarzadowej, nie rozstrzygniecie sadu.

Wilki zamiast lasu

Najbardziej obrazowy skutek wycinki opisali sami mieszkancy. W okolicy wycinki kolo Otanmaki zniknela zwierzyna lowna, a watahy wilkow zaczely szukac pozywienia gdzie indziej - w poblskich wioskach.

53-letnia Anni Ranta, mieszkanka Otanmaki, powiedziala Guardianowi, ze do wioski zaczely przychodzic wilki, bo wszystkie dzikie zwierzeta wyniosly sie z lasu. Jej rodzina mieszka w tej okolicy od pokolen, ale zamieszanie wokol inwestycji sklonilo ja do rozwazenia wyprowadzki na stale. Ranta mowila tez wprost, ze nie chce centrow danych ani w swojej wiosce, ani w calej Finlandii, i ze zmiany zwiazane z AI zachodza jej zdaniem za szybko. Obawia sie rowniez, ze amerykanskie centra danych uczynia Finlandie bardziej atrakcyjnym celem rosyjskiej agresji.

Antti Jakonen, mieszkaniec Muhos, ujal to ostrzej - stwierdzil w rozmowie z Guardianem, ze wszystko zrobiono w zly sposob, po amerykansku, i ze nie ma w tym zadnego sensu.

Guardian wymienia tez inne skargi lokalnych spolecznosci:

• halas z budowy i zakladow,
• strumienie, ktore zmienily kolor na brazowy,
• wypieranie rzadkich gatunkow ptakow,
• utrata terenow, na ktorych dotad zyly watahy wilkow.

To nie tylko Finlandia

Futurism zestawia finski przypadek z sytuacja w Stanach Zjednoczonych, gdzie deweloperzy centrow danych coraz czesciej scieraja sie ze srodowiskiem naturalnym - i zwykle wygrywaja. Serwis wymienia trzy przyklady:

• w Wirginii Zachodniej zagajnik krytycznie zagrozonych kasztanowcow ma zostac zrownany z ziemia pod nowy hyperscale’owy obiekt Anthropic,
• pod Fort Wayne fragment mokradel w Indianie jest przygotowywany pod nowe centrum danych Google,
• w poludniowym New Jersey operator centrum danych dostal kare 1 mln dolarow po tym, jak kontrolerzy wykryli 62 nielegalne generatory gazowe emitujace spaliny do otoczenia.

Tom’s Hardware zauwaza, ze podobne obawy zglaszano juz w USA i innych krajach, a Finlandia jest daleka od pierwszego miejsca, gdzie inwestycje w centra danych dla AI wywolaly protesty srodowiskowe. W komentarzach pod tekstem czytelnicy serwisu spieraja sie m.in. o skale zjawiska - jeden z nich przypomina, ze terytorium lowieckie pojedynczej watahy w Finlandii liczy od 173 tysiecy do 297 tysiecy akrow, co ma podwazac bezposredni zwiazek wycinki z zachowaniem wilkow. To glos z forum, a nie ustalenie ekspertow.

Dlaczego to wazne dla Polski

Polska jest wymieniana jako jeden z rynkow, na ktorych planuje sie kolejne inwestycje w centra danych pod AI. Fiński przypadek pokazuje, co moze pojsc nie tak, gdy tempo budowy wyprzedza procedury: wycinka bez wymaganych zgod, nakaz wstrzymania prac, przeprosiny po fakcie i spolecznosc lokalna, ktora dowiaduje sie o skali inwestycji dopiero wtedy, gdy las jest juz blotem.

Dla polskiego czytelnika istotne sa trzy warstwy tej historii. Po pierwsze - formalna: w Polsce inwestycje tej skali wymagaja decyzji srodowiskowych, a za ich lamanie odpowiadaja organy ochrony srodowiska i sady administracyjne. Przypadek fiński pokazuje, ze nawet najwieksze firmy technologiczne potrafia zaczac prace przed uzyskaniem kompletu zgod, a kara finansowa bywa dla nich kosztem prowadzenia biznesu, nie realna bariera.

Po drugie - spoleczna. Mieszkancy Otanmaki i Muhos nie protestuja przeciwko abstrakcyjnej technologii, tylko przeciwko halasowi, zmienionym ciekom wodnym i dzikim zwierzetom pod domem. Polskie gminy, ktore licza na wplywy podatkowe z centrow danych, powinny zakladac, ze podobne spory moga sie pojawic rowniez u nich - i ze beda one rozstrzygane lokalnie, nie w centrali koncernu.

Po trzecie - geopolityczna. Fiński watek obaw o rosyjska agresje, podniesiony przez mieszkanke Otanmaki, brzmi w Polsce znajomo. Lokalizowanie krytycznej infrastruktury cyfrowej nalezacej do amerykanskich koncernow w krajach frontowych NATO to temat, ktory w polskiej debacie o inwestycjach AI predzej czy pozniej wroci.